Samenwerking tussen bibliotheek en basisschool ondanks coronamaatregelen stabiel

Ondanks de beperkingen door de maatregelen rondom de coronacrisis bedienden bibliotheken ook in het schooljaar 2019-2020 ruim zesduizend schoolvestigingen voor het primair onderwijs, 87% van alle schoolvestigingen in hun werkgebied. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van de KB, uitgevoerd via de Bibliotheekmonitor. Alle 143 basisbibliotheken werken samen met het primair onderwijs, onder meer op het gebied van leesbevordering en digitale geletterdheid.

Stabiele samenwerking

Gemiddeld zijn acht op de tien kinderen van 4 tot en met 12 jaar in het werkgebied van de responderende bibliotheken lid van de bibliotheek. Bibliotheken bieden deze doelgroep niet alleen de mogelijkheid boeken te lezen en te lenen; ze organiseren ook activiteiten en programma’s rondom leesbevordering (84% van de scholen) en digitale geletterdheid (48% van de scholen). Daarbij vulden de bibliotheken en het primair onderwijs gezamenlijk leesplannen in voor circa 2,5 duizend schoollocaties en mediaplannen voor zo’n 500 schoollocaties. Ondanks de coronamaatregelen zijn deze percentages en aantallen nauwelijks gewijzigd ten opzichte van vorig schooljaar.

Ruim 600 duizend leerlingen bereikt via structurele programma's

Bibliotheken werken in totaal met ruim 6 duizend basisscholen samen. Met 5.951 van deze scholen wordt samengewerkt op het gebied van leesbevordering, met 3.404 op het gebied van digitale geletterdheid. Van de 143 basisbibliotheken werken er 119 structureel samen met het primair onderwijs, zowel via de aanpak van de Bibliotheek op school als via soortgelijke programma’s. In het schooljaar 2019-2020 werkten 111 basisbibliotheken (78%) volgens deze eerste aanpak samen met 2.614 schoollocaties (37%). Hiermee worden in totaal zo’n 530 duizend leerlingen bereikt. Door 32 bibliotheken werd een vergelijkbaar programma gebruikt. Op deze manier werd met circa 400 scholen samengewerkt. Via deze aanpak werden zo’n 76 duizend leerlingen bereikt.

Coronavirus zorgt voor minder activiteiten

Bibliotheken en basisscholen hebben in het schooljaar 2019-2020 hinder ondervonden van het coronavirus, dat ervoor zorgde dat beide instellingen een deel van het schooljaar hun deuren gesloten moesten houden. Ook in de periode dat zij geopend waren, waren zij beperkt in hun dienstverlening. Zo was het lastiger groepsactiviteiten in de klas of de schoolbibliotheek te organiseren, trainingen aan leerkrachten te geven en informatiebijeenkomsten of workshops voor ouders te verzorgen.

Beperking campagnes

Toch hebben veel bibliotheken deze activiteiten voortgezet, al dan niet in aangepaste – bijvoorbeeld digitale – vorm. Desalniettemin bemoeilijkten de maatregelen rondom het coronavirus de uitvoering van leesbevorderingscampagnes en -activiteiten, zoals de Nederlandse Kinderjury, die normaal gesproken van maart tot en met juni plaatsvindt: waar deze campagne in het schooljaar 2018-2019 door 72% van de bibliotheken werd aangeboden, was dat in het schooljaar 2019-2020 62%.

Resultaten lokaal inzetten

De landelijke rapportage biedt diverse aanknopingspunten om het gesprek aan te gaan met de gemeente en andere samenwerkingspartners. Naast deze rapportage zijn de resultaten van dit onderzoek verwerkt in een landelijke infographic en zijn per provincie infographics beschikbaar voor de provinciale ondersteuningsinstellingen (POI’s). De bibliotheken die aan het onderzoek hebben deelgenomen, ontvangen tevens een individuele infographic, waarmee de samenwerking met het primair onderwijs ook op lokaal niveau in kaart is gebracht. Zowel de landelijke en provinciale als de lokale resultaten zijn nader te analyseren via het dashboard op Bibliotheekinzicht. Dit dashboard biedt de bibliotheken de mogelijkheid hun individuele resultaten af te zetten tegen de landelijke cijfers, de resultaten van de provincie en bibliotheken van vergelijkbare grootte.

Infographic samenwerking primair onderwijs 2019-2020 - Landelijk

Vragen

Met inhoudelijke vragen over het onderzoek kun je je wenden tot Sharon van de Hoek, Adviseur onderzoek en kennisdeling (KB). Voor inhoudelijke vragen over de samenwerking tussen bibliotheken en het primair onderwijs kun je terecht bij het kernteam de Bibliotheek op school.